Tuesday, July 12, 2016

Páirc Uí Chuana

Le Pet Uí Chonaill

 

 

TÁ foireann CLG Arm na Breataine le páirt a ghlacadh i mblitz peile úrnua i gCill na Martra i gcoinne foirne ó Arm na hÉireann, Seirbhís Phóilíneachta Thuaisceart Éireann agus an Garda Síochána.
Beidh foireann Arm na Breataine, a tháinig slán as iarracht chonspóideach iad a chaitheamh amach as craobh peile Londain ag tús na bliana seo, ag imirt i gCill na Martra níos déanaí an mhí seo mar chuid d’ócáid chomórtha 1916 nuálaíoch.
Tá aithne ar an fhoireann mar Naomh Pádraig, tar éis dóibh ainm na foirne a athrú ó Gardaí Éireannach. Bhíodar sáite i gconspóid nuair nár éirigh le foireann CLG Londain Granuaile cinneadh a aisiompú le cead a thabhairt dóibh páirt a ghlacadh i gCraobh Peile Sóisearach Londain.
Tá an fhoireann déanta suas d’imreoirí a rugadh sa Bhreatain agus imreoirí Éireannacha, lena n-áirítear roinnt imreoirí ó chontae Chorcaí.
Imreoidh foirne na n-arm agus na bpóilíní i gcoinne a chéile le linn Comóradh 1916-2016, eagraithe ag Cumann Peile Cill na Martra le linn na deireadh seachtaine saoire bainc, i gcomhar le hócáid bhliantúil Comóradh Sheáin Uí Shíocháin sa sráidbhaile.
Táthar ag féachaint ar theacht le chéile na bhfoirne ó thuaidh agus ó dheas den teorainn, i dteannta le hionadaithe Arm na Breataine mar ócáid stairiúil go maith, atá ag tarlú a bhuíochas le deireadh le Riail 21 i 2001 ag cur cosc ar bhaill d’fhórsaí slándála na Breataine ballraíocht a ghlacadh leis an CLG.
Cuireadh deireadh leis an riail tar éis bunú Seirbhís Phóilíneachta Thuaisceart Éireann mar chuid den phróiseas síochána sa Tuaisceart. Bunaíodh cumann CLG an PSNI sa bhliain 2002 agus imríonn siad cluiche peile bliantúil i gcoinne foireann an Garda Síochána.
B’é cathaoirleach Cumann Peile Cill na Martra, Gearóid Ó hÉalaithe a tháinig suas le coincheap an aontachais idir foirne ón Tuaisceart, ón Deisceart agus ón mBreatain trí mheán na peile.
D’admhaigh sé go bhfuil seans ann go mbeidh an smaoineamh conspóideach, ach dúirt sé gur iarracht a bhí ann an spórt a úsáid chun ceiliúradh a dhéanamh ar an dul chun cinn i dtreo na hinghlacthachta idir traidisiúin éagsúla ar oileán na hÉireann i gcaitheamh na tréimhse céad bliain ón Éirí Amach.
“Tá sraitheanna smaointeoireachta na bliana 1916 á dtabhairt le chéile i 2016,” a dúirt sé.
“Bhíomar i dtréimhse tuairime roinnte ansan, ach tá an tír tar éis bogadh ar aghaidh. Tá foireann CLG ag na póilíní sa Tuaisceart, céim ollmhór chun cinn, agus 100 bliain níos déanaí is féidir linn ar fad peil a imirt le chéile.
“Má táimid chun aontachas a bheith againn in Éirinn riamh, beidh dlúthpháirt ag an gcomhoibriú ar gach leibhéal,” a dúirt sé.
“Le foireann ag an PSNI is féidir linn ar fad peil a imirt i dteannta a chéile in ainneoin na poist atá againn sa gnáthshaol. Léargas cultúrtha atá anseo ar an stair difriúil atá againn ar fad.”
Táthar tar éis cuireadh a thabhairt don Taoiseach Enda Kenny bheith i láthair ag cad atá beartaithe a bheith mar léiriú siombalach den chomhoibriú, le suntas breise i bhfianaise vóta Brexit na Ríochta Aontaithe le déanaí.
I measc na n-aíonna a bhfuil cuireadh tugtha dóibh chuig na hócáide tá an tAire Talmhaíochta Michael Creed, ceannaire Fianna Fáil Micheál Martin agus TD Aindrias Ó Muineacháin; agus oifigeach oidhreachta le Comhairle Contae Chorcaí Conor Nelligan.
Imreofar na cluichí ar bhonn ciorclach ar an Satharn 30ú Iúil, le dhá chluiche ceannais á n-imirt ar an Domhnach.
Ar an Domhnach chomh maith beidh bailiúchán de shliocht an 22 Óglach a mháirseáil ó Chill na Martra go Carraig an Ime tráth na Cásca 1916, ag bogadh roimh sheachadadh beartaithe d’airm na Gearmáine ag Roger Casement i gCiarraí.
Tabharfar cuireadh do shliocht na nÓglach agus do bhaill an phobail siúl laistiar de Bhuíonn Phíobairí Béal Átha ’n Ghaorthaidh go láthair Chumann Peile Cill na Martra, Páirc Uí Chuana, áit ina mbeidh trí leac á nochtadh.
Beidh ceann de na leaca ag comóradh an 22 Óglach; beidh an ceann eile á nochtadh i gcuimhne an comóradh 2016; agus beidh an tríú leac á nochtadh in onóir fhir áitiúil, Seán de Brún (Johnny Browne), cumadóir an amhráin ‘The Cill na Martra Exile’ agus ‘The Trip to Gougane’.
Tabharfar óráid ar shaol de Brún, agus beidh óráid chomh maith ón staraí John A Murphy in ómós don chomóradh 1916-2016.
Tá taispeántas a bheidh ar siúl ar aon dul leis an ócáid beartaithe chomh maith, ina mbeidh cóipeanna de litreacha a sheol beirt fhear ó Chill na Martra, Dan Harrington agus John O’Riordan, ó Frongoch sa Bhreatain Bheag tar éis a ghabh fórsaí na Breataine iad sa bhliain 1916.

 

Seán Ó Síocháin

Seán Ó Síocháin.

 

Comórtais chun saol Sheáin Uí Shíocháin a cheiliúradh

TÁ na himeachtaí 1916-2016 á reáchtáil i gcomhar le Comóradh Sheáin Uí Shíocháin, féile a reáchtáladh don chéad uair anuraidh chun comóradh a dhéanamh ar shaol agus ar shaothar an fhir ó Chill na Martra a bhi ina ardstiúrthóir ar an CLG i bPáirc an Chrócaigh.
Mar aon le bheith ina riarthóir CLG, ina pheileadóir le Corcaigh agus Baile Átha Cliath, ina Ghaeilgeoir, iománaí agus réiteoir, bhí Ó Síocháin (1914-1997) ina amhránaí clúiteach a chan go rialta ar Raidió Éireann, ar cláir ‘Ireland is Singing’, ‘Round the Fire’ agus ‘Ballad Makers’ Saturday Night’.
I measc an stóir amhrán a bhí aige bhí a leithéidí ‘The Boys of Barr na Sráide’ agus amhrán a chum Seán de Brún faoina áit dhúchais, ‘The Cill na Martra Exile’.
Ar aon dul le gné peile na hócáide, a bheidh ar siúl ón 28ú go 31ú Iúil, beidh comórtais ag léiriú gnéithe ceoil agus amhránaíochta de shaol Uí Shíocháin.
Ar an Déardaoin 28ú beidh comórtais cheoil aonair faoi 15 agus faoi 18 mbliana d’aois. Tá dhá fhonn ag teastáil agus tá sé saor in aisce cur isteach ar na comórtais.
Ina dhiadh sin beidh comórtais amhránaíochta faoi 15 agus faoi 18, i stíl sean-nós nó bailéad, agus beidh comórtas den chineál céanna d’amhránaithe fásta ar an Satharn, le seisiún ceoil ina dhiaidh sin.
Beidh Corn Sheáin Uí Shíocháin le bronnadh ar bhuaiteoir an chomórtais amhránaíochta sinsear, agus beidh corn don aos óg, le trófaí do bhuaiteoir chomórtas ceoil uirlis aonair tradisiúnta á bhronnadh in onóir ceoltóir Chill na Martra Máire de Búrca, a cailleadh sa bhliain 2014.
Ba chóir do cheoltóirí agus amhránaithe, idir óg agus aosta, le suim acu cur isteach ar chomórtais Chomóradh Sheáin Uí Shíocháin, clárú roimh na hócáide trí ríomhphost a sheoladh chuig secretary.cillnamartra.cork@gaa.ie

Beidh ceol san ollphuball i bPáirc Uí Chuana le linn na deireadh seachtaine, idir ceol traidisiúnta, bailéad nó dioscó.
Ar an Aoine, 29ú beidh cóisir tae Meiriceánach de chuid Cumann Peile Cill na Martra, le dioscó ina dhiadh. Beidh an grúpa The Hillbillies ag seinnt ar an Satharn agus Arkadia ar an Domhnach, le dioscó ina dhiadh arís.

 

  • Seán de Brún, cumadóir an ‘Cill na Martra Exile’

    In 1880 a rugadh Seán de Brún, i nDrom Réidh i gCill na Martra agus cailleadh a thuismitheoirí nuair a bhí sé an-óg.
    Bhí sé thart ar fiche bliain nuair a chum sé an t-amhrán cáiliúil ‘The Cill na Martra Exile’.
    Chaith sé tamall i Sasana agus fuair sé post sa Seirbhís Shibhialta ach nuair a thosnaigh an Chéad Chogadh Domhanda cuireadh fios air chun dul thar lear in Arm Shasana agus nuair a dhiúltaigh sé, gabhadh é agus cuireadh chun troda é.
    Goineadh é agus tháinig sé abhaile ach chaith sé filleadh ar an gcogadh nuair a tháinig feabhas air. Chaith sé ceithre bliana sa bhFrainc agus chonaic sé an-mharú. Bhí sé chomh buíoch do Dhia gur chuaigh sé isteach i mainistir sa bhFrainc. Tamall ina dhiaidh san tháinig sé ar ais go mainistir i mBaile Átha Cliath, mar a chaith an chuid eile dá shaol.

Comments are closed.

Contact Newsdesk: 021 4272722

More Gaeilge

Tugann Acadamh Fódhla cuireadh do bhaill nua

More by this Journalist

Tugann Acadamh Fódhla cuireadh do bhaill nua