Wednesday, December 14, 2016

AppleMark

Le Pet Uí Chonaill

 

TÁ imní ann “go gcuirfear isteach ar na daoine is leochailí” más rud é go ngearrtar seirbhís bhus go Gaeltacht Mhúscraí mar chuid de plean athchóirithe conspóideach ag Bus Éireann.

Ag leanúint ar aghaidh ó ábhair buartha tugtha chun solais ag an Aontas Náisiúnta Bus agus Iarnróid (NBRU), ardaíodh an cheist faoi ghearradh féideartha Mear-sheirbhís bhealach 40 ag nascadh sráidbhailte Baile Mhúirne agus Baile Mhic Íre le Corcaigh agus Cill Airne sa Dáil an tseachtain seo caite.

Tá an Mhear-sheirbhís Trá Lí-Port Láirge-Ros Láir atá ag freastal ar na sráidbhailte ar cheann de na bealaí a d’áitigh an NBRU atá i mbaol. Áitíonn an t-aontas faoin bplean athchóirithe “nach mbeadh aon seirbhís si mBaile Mhic Íre, Baile Mhúirne agus Gleann Fleisce” ar bhealach 40.

Thug Aire Iompair, Shane Ross rabhadh an tseachtain seo caite go bhfuil Bus Éireann i ngéarchéim ó thaobh cúrsaí airgeadais. Chaill an comhlacht €5.6m anuraidh, le caillteanas comhchosúil tuartha i mbliana, agus baineann sé sin go príomha leis an Mear-sheirbhís.

Cé go bhfuil athbhreithniú ar phlean laghdaithe costais Bus Éireann do thodhchaí na seirbhíse díreach críochnaithe ag comhairleoirí bainistíochta seachtracha Grant Thornton, d’fhreastail an NBRU, i dteannta le Siptu agus lucht bainistíochta Bus Éireann, ar an gCúirt Oibreachais an tseachtain seo caite maidir le héileamh pá an aontais.

Tá an NBRU i gcoinne pleananna chun athstruchtúrú a dhéanamh ar an Mear-sheirbhís, a deir siad a bheadh mar “chreill bháis na seirbhísí bus tuaithe”.

Áitíonn an t-aontas, atá ag eagrú ‘Feachtas Sábháil ár Seirbhísí Bus’ lena n-áirítear cruinnithe poiblí i gceantair thuaithe go náisiúnta, “go bhfuil dainséar mór ann go dtiocfaidh deireadh le seirbhísí bus tuaithe sna míonna romhainn amach, ag fágaint codanna móra de cheantar tuaithe na hÉireann gan seirbhísí bus ríthábhachtacha”.

Dúirt ardrúnaí an aontais Dermot O’Leary: “Mar toradh ar pholasaí na Roinne Iompair, atá curtha i bhfeidhm go láidir ag an Údarás Náisiúnta Iompair, maidir le ceadúnais bhus tráchtála a eisiúint agus a leasú tá an margadh á sháithiú, agus mar thoradh tá caillteanais thart ar €6m tabhaithe ag Bus Éireann.

“Tá ceantar tuaithe na hÉireann feicthe againn á ionsaí go sistéamach ag dúnadh na n-oifigí poist, na mbanc agus stáisiún na nGardaí.”

Dúirt Ard-Uachtarán an NBRU John Moloney leis an Evening Echo: “Faoi láthair tá €5.6m á chailliúint ag Bus Éireann ar an ngréasán Mear-sheirbhíse. Múnla tráchtála atá ann agus ní féidir leis an gcomhlacht na caillteanais seo a chothú – glacann gach éinne leis sin.”

Ach leag sé béim chomh maith ar an sáithiú margaidh atá cruthaithe ag eisiúint na gceadúnas tráchtála ar “oibreoirí ísealchostais” agus dúirt sé cé nach bhfuil aon dream san iomaíocht ar bhonn tráchtala leis an Mear-sheirbhís i mBaile Mhic Íre/Baile Mhúirne féin, go dtéann bealach 40 trí chéile ó Thrá Lí go Port Láirge/Ros Láir, agus go bhfuil oibreoir eile, Dublin Coach, ag soláthar seirbhís Port Láirge-Corcaigh anois ar chuid den bhealach sin.

Dúirt an tUas Moloney go raibh sé muiníneach go bhféadfaí teacht ar réiteach le roinnt idirbheartaíochta, ach idir an dá linn go raghadh an NBRU i mbun feachtais feasachta poiblí agus go bhfuil “féidearthacht iarbhír” ann go reáchtálfaí cruinniú poiblí ar an ábhar i gCo Chorcaí san athbhliain.

Thug Teachta Dála Fianna Fáil do Chorcaigh Thiar Thuaidh, Aindrias Ó Muineacháin an cheist chun solais sa Dáil Dé Máirt seo caite, ag rá: “Tá tiomantas sa Chlár don Rialtas i dtaca le seirbhísí áitiúla a chosaint, go háirithe maidir leis an ngréasán iompair áit ina n-aithníonn an Rialtas tábhacht an bhus do dhaoine níos sine agus níos leochailí.

“Sonraítear ann chomh maith go ndéanfaí iniúchadh ar conas bealaí a dhéanamh níos inbhuanaithe. Tá imní ar mhuintir na háite faoi bhus Mear-sheirbhís Uimhir 40 Corcaigh-Trá Lí, a fhreastalaíonn ar Bhaile Mhúirne agus Baile Mhic Íre, á íosghrádú agus ag cruthú leithlisiú sóisialta agus deacrachtaí rochtana.

“Is ábhar buartha é do mhuintir na Gaeltachta, go mbainfí an bus sin atá ag freastal ar Bhaile Mhúirne agus Baile Mhic Íre.”

D’iarr sé: “An féidir leis an Taoiseach dearbhú a thabhairt do phaisinéirí ag taisteal go dtí agus ó Bhaile Mhúirne agus Baile Mhic Íre nach mbeidh íosghrádú seirbhísí mar thoradh ar aon athrú i seirbhísí bus?”

D’fhreagair an Taoiseach Enda Kenny go raibh Bus Éireann lena gcuid “deacrachtaí a mhíniú don Chúirt Oibreachais” an lá sin agus go rabhthas “ag breathnú ar an gceist faoi leanúnachas an leibhéil seirbhíse is fearr do mhuintir na tíre seo”.

“Nílim ar an eolas faoi na deacrachtaí maidir leis an mbealach faoina labhraíonn an teachta dála ach féachfaidh mé chuige go bhfreagraíonn an t-aire a cheist.”

Aindrias Ó Muineacháin agus Gobnait Ní Mhuineacháin

Aindrias Ó Muineacháin                                  Gobnait Ní Mhuineacháin

Dúirt deirfiúr an tUas Ó Muineacháin, Gobnait Ní Mhuineacháin, a ghlac lena shuíochán ar Chomhairle Contae Chorcaí tar éis a toghadh chun na Dála é i mbliana, go mbeadh gearradh na seirbhíse bus mar bhuille tubaisteach do cheantair Ghaeltachta tuaithe Baile Mhúirne agus Baile Mhic Íre.

“Bheadh an tionchar is mó ar na daoine is leochailí,” a dúirt sí.

“Faigheann seandaoine an bus dá gcuid coinní ospidéil; is féidir le daoine eile úsáid a bhaint as mar shó agus seans nach mbeadh córas iompair eile mar rogha ag seandaoine agus daoine faoi mhíchumas. Cuid ríthábhachtach den saol é an bus dóibh agus is iad a nglórtha siúd a ndéanfar dearmad orthu.”

Bheadh tionchar ar dhaoine óga chomh maith, a dúirt sí: “Na mic léinn atá ag comaitéireacht chuig an gcoláiste ar an mbus – cad a tharlóidh dóibh siúd?” a d’fhiafraigh sí. “Is iad na daoine nach bhfuil an dara rogha acu a mbeidh tionchar orthu.

“Tá sé an-éasca bheith ag féachaint ar na bearta is éifeachtaí ó thaobh costais  ach beidh tionchar ag an gcinneadh ar dhaoine daonna,” a dúirt sí, ag cur iachall ar mhuintir na háite a chinntiú go mbaintear a oiread agus is féidir úsáide as an seirbhís chun cabhrú lena hinmharthanacht a chinntiú.

Ag tabhairt freagra ar cheisteanna ar an ábhar ón bpáipéar nuachta seo. Níl aon pleananna láithreacha ann aon áiteanna a bhaint ó Bhealach 40.”

Comments are closed.

Contact Newsdesk: 021 4272722

More Gaeilge

Tugann Acadamh Fódhla cuireadh do bhaill nua

More by this Journalist

Tugann Acadamh Fódhla cuireadh do bhaill nua